---

Puc: Hãy kể rõ những đổng lực kiên cố (appanājavana) sanh kế tục các đại thiện tương ưng trí hỷ thọ, xả thọ (mỗi bên 2) và những đổng lực kiên cố sanh kế tục các tâm đại tố tương ưng trí hỷ thọ, xả thọ. Đồng thời trưng dẫn một câu palī chứng minh.

Vis: Có 32 đổng lực kiên cố sanh kế tục 2 tâm thiện hỷ thọ tương ưng trí: 4 thiện sắc giới hỷ thọ, 16 Thánh đạo hỷ thọ, 12 Thánh quả hỷ thọ.

Có 12 đổng lực kiên cố sanh kế tục 2 đại thiện xả thọ tương ưng trí: 5 ngũ uẩn thiền hiệp thế, 4 Thánh đạo ngũ thiền, 3 Thánh quả hữu học ngũ thiền.

Có 8 đổng lực kiên cố sanh kế tục 2 đại tố hỷ thọ tương ưng trí: 4 tố sắc giới hỷ thọ, 4 La Hán quả hỷ thọ.

Có 6 đổng lực kiên cố sanh kế tục 2 đại tố xả thọ tương ưng trí: 5 ngũ thiền và La Hán quả ngũ thiền.

Đây là câu palī dẫn chứng:
Dvattiṃsa sukhapuññamhā Dvāsasopekkhakā paraṃ
Sukhitakriyato aṭṭha Cha sambhonti upekkhakā

Puc: Hãy dịch giải câu kệ sau đây:

Puthujjanāna sekkhānaṃ Kāmapuññatihetuto
Tihetukāmakriyato Vītarāgānamappanā

Vis: "Có 44 đổng lực kiên cố có thể sanh kế tục 4 tâm đại thiện tương ưng trí của phàm phu tam nhân cùng Thánh quả hữu học, và chỉ có 14 đổng lực kiên cố có thể sanh kế tục 4 đại tố tương ưng trí của bậc La Hán".

Trong trường hợp thứ nhất ta phải hiểu rằng, nếu tính chung thì bảo là có 44 đổng lực kiên cố có thể sanh kế tục 4 đại thiện tương ưng trí của phàm phu tam nhân cùng ba tầng Thánh hữu học, nhưng nếu tính chi tiết thì ta phải lấy số 44 ấy phân thành 4 trường hợp nhỏ:

a- Có 14 đổng lực kiên cố có thể sanh kế tục đại thiện tương ưng trí của phàm phu tam nhân là: 9 Thiện đáo đại và 5 tâm Sơ đạo. Nghĩa là đối với phàm tam nhân, nếu tu chỉ thì có thể chứng đạt các tầng thiền Sắc và Vô sắc, còn nếu tu quán thì cũng có thể chứng ngộ thành bậc Dự Lưu.

b- Có 19 đổng lực kiên cố có thể sanh kế tục đại thiện tương ưng trí của bậc Dự Lưu: 9 thiện đáo đại, 5 tâm Nhất lai đại và 5 tâm Sơ quả. Cách hiểu cũng giống như trên.

c- Có 19 đổng lực kiên cố có thể sanh kế tục đại thiện tương ưng trí của bậc Nhất lai là: 9 thiện đáo đại, 5 tâm Tam đạo và tâm Nhất lai quả.

d- Có 19 đổng lực kiên cố có thể sanh kế tục tâm đại thiện tương ưng trí của bậc Bất lai là: 9 thiện đáo đại, 5 tâm Tứ đạo và 5 tâm Tứ quả.

Đối với trường hợp thứ hai ta phải hiểu rằng 14 đổng lực kiên cố có thể sanh kế tục 4 đại tố tương ưng trí của bậc La Hán, chính là 9 tâm tố đáo đại và 5 tâm Tứ quả.

Và đây là trường hợp mà 14 đổng lực kia sanh kế tục 4 đại tố tương ưng trí của bậc La Hán:

a- Khi chứng đạt thiền hiệp thế lần đầu tiên trong đời, vào tâm lộ Ādikammikajhānavithī của vị Tứ quả, 9 tố đáo đại sẽ sanh kế tục 1 đại tố tương ưng trí nào đó.

b- Khi vị La Hán có thiền muốn nhập định hiệp thế, thì vào tâm lộ Samapattivithī: 9 tố đáo đại sẽ sanh kế tục 1 trong 4 đại tố tương ưng trí.

c- Khi vị La Hán muốn hóa thông thì trong tâm lộ Abhiññāvithi, tâm tố sắc giới ngũ thiền sẽ sanh kế tục đại tố tương ưng trí.

d- Khi vị La Hán muốn nhập thiền diệt thì 9 tố đáo đại sẽ sanh kế tục đại tố tương ưng trí trong lộ Nirodhasamāpattivīthi.

e- Khi vị La Hán muốn nhập Quả định (Phal.S) thì 1 trong 5 tâm Tứ quả sẽ sanh kế tục đại tố tương ưng trí (dĩ nhiên chỉ là 1 trong 5) trong lộ Phalasamāpattivīthi.

 

---

← 16	17	18 →

Nguồn: Biện Giải Tâm Pháp
Hòa thượng Saddhammajotika
Họa đồ và ghi chú do Cao xuân Kiên thiết kế sau những buổi học ATĐ trên Zoom.
Nếu có thấy sơ sót sai lầm xin cảnh báo qua trang nhắn tin. Xin cảm ơn.

© www.tudieu.de