www.tudieu.de

Chỉ Tịnh Minh Giải

← 15 Mục Lục 17 →


ÁN XỨ HOÀN TỊNH MÀU XANH


ÁN XỨ HOÀN TỊNH MÀU XANH - ṆĪLAKASIṆA

Án xứ này cũng như tất cả đề mục thiền chứng khác. Đối với người đầy đủ duyên lành, hoặc đã từng vun trồng pháp độ trong quá khứ, hoặc đã từng chứng đạt thiền trong các sanh hữu gần kề bằng án xứ này. Thì trong điều kiện đơn sơ nhất, có thể nhìn lá cây xanh, tấm vải xanh, một viên ngọc bích hay bất luận hình ảnh màu xanh nào khác. Rồi vị hành giả tác niệm: "Nīlaṃ, nīlaṃ..." (đây là màu xanh...). Bao nhiêu đó, Thủ trì tướng cũng có thể hiển lộ, và đạt đến giai đoạn này, vị hành giả không cần phải nhìn đồ vật nữa mà hãy anh trú Thủ trì tướng đã có, để đạt đến các giai đoạn tiếp theo, sau cùng là tầng thiền Sắc giới thứ năm.

Nhưng, nếu không phải là người đầy đủ thiện căn thì cần phải chuẩn bị tốt giai đoạn ban đầu. Có thể vị hành giả chọn một cành cây, một đóa hoa xanh là lấy ví dụ là hoa sen xanh, hay tấm vải hoặc bất kỳ vật gì khác mà tiêu chuẩn phải có là màu xanh. Sao cho hành giả thấy là thích hợp với mình. Tuy nhiên, nếu là cành cây hoặc nhánh hoa thì hành giả phải gìn giữ đừng để biến sắc, bằng cách ngâm vào chậu nước, bình đựng... để màu sắc xanh vẫn còn nguyên vẹn. Song, thế nào đi nữa, khoảng rộng của các án xứ này cũng cần ở mức thích hợp, đường kính khoảng một gang bốn ngón tay. Hay hành giả dùng một mẩu giấy hoặc tấm ván có vẽ màu xanh cùng với đường kính trên, xung quanh hình tròn xanh này được vẽ thêm một đường viền dày khoảng một lóng tay màu đỏ hay trắng, để làm nổi bật màu sắc cần tác niệm.

Ba án xứ màu sắc (Vaṇṇakasiṇa) còn lại, màu vàng, màu đỏ, màu trắng, chuẩn bị cũng tương tự như vậy. Và sự khác nhau giữa ba ấn tướng trong án xứ màu sắc hoàn tịnh này gần như là tương tự. Những hình ảnh ban đầu màu xanh, màu vàng, màu đỏ, màu trắng là ấn tướng đầu tiên, tức Sơ khởi tướng. Trong giai đoạn thứ hai, Thủ trì tướng, hình ảnh cũng như vậy, khác nhau là được hành giả tri nhận bằng ý môn thay vì nhãn môn như lúc ban đầu.

Riêng đối với Tương tự tướng có phần khác hơn, nghĩa là ấn tướng giai đoạn này được tinh tế, khiết hóa rất nhiều so với Thủ trì tướng. Màu sắc ấn tướng này cũng là màu sắc ban đầu, tức màu xanh (nếu đối với án xứ xanh), màu vàng (nếu đối với án xứ vàng)... Các giai đoạn thiền chứng còn lại tương tự phần Địa đại hoàn tịnh.

Những màu sắc phụ thuộc khác cũng có thể làm án xứ hoàn tịnh và được tính theo bốn màu sắc căn bản trên. Sự xếp loại này được tính theo màu nổi bật nhất trong một màu hợp (như màu xanh lục – xanh vàng – được xem là màu xanh).

ÁN XỨ ÁNH SÁNG HOÀN TỊNH - ĀLOKAKASIṆA

Vị hành giả tu tập án xứ này, đối với người đầy đủ duyên lành, bao giờ cũng mau chóng và dễ dàng. Trong điều kiện đơn giải nhất, nhìn mặt trời, mặt trăng, ngọn lửa... mà tác niệm ánh sáng của những quang thể này: Āloka, āloka... Chỉ chừng ấy, Thủ trì tướng cũng có thể hiển lộ và chính nền tảng này hành giả sẽ tiến hành các giai đoạn cao hơn Tương tự tướng và các thiền Sắc giới còn lại. Nhưng nếu là người chưa từng vun bồi pháp độ trong quá khứ hay một thiện nghiệp nào đó để ước mong chứng đạt Thiền chứng trong các sanh hữu sau này, thì cần nên có việc làm chuẩn bị. Nếu những lúc không thể nhìn trực tiếp mặt trời, mặt trăng hay ngọn lửa. Hành giả có thể khoét trống tấm vách hoặc mái nhà để ánh sáng có thể xuyên qua. Nếu như trong lúc không có mặt trời, mặt trăng, hành giả dùng một tấm che cũng để lỗ trống với đường kính thích hợp và chú mục vào đó cho đến khi Thủ trì tướng hiển lộ.

Sự khác biệt giữa ba ấn tướng này, ánh sáng của mặt trời, mặt trăng, ngọn lửa... là Sơ khởi ấn tướng, qua giai đoạn Thủ trì tướng thì cũng như thế. Riêng về Tương tự tướng, ấn tướng sẽ được tinh tế hơn, cũng như ánh sáng trắng của một số quang thể nào đó và sáng chói hơn nhiều so với Tương tự tướng. Giai đoạn tu tập còn lại tương tự phần Địa đại hoàn tịnh.

ÁN XỨ HƯ KHÔNG HOÀN TỊNH - ĀKĀSAKASIṆA

Paricchinnākāsakasiṇa hay ākāsakāsiṇa (hư không hoàn tịnh). Đối với án xứ này, vị hành giả nếu là người đầy đủ duyên lành thì chỉ đơn giản nhìn một khe hở của tấm vách, khoảng trống của khung cửa... hành giả vẫn có thể nhờ đó mà tác niệm ākāso, ākāso để làm hiển lộ Thủ trì tướng. Và từ đây, với nền tảng này (Thủ trì tướng) hành giả phát triển (từ Thủ trì tướng) đến Tương tự tướng cùng các thiền tầng Sắc giới.

Nếu ở trường hợp ngược lại, tức là với người thiếu căn lành, thì cần có sự chuẩn bị.

Thiếu khả năng nhìn trực diện những hình ảnh hư không đơn giản, hành giả dùng tấm màn hay nóc nhà để làm một khoảng trống với đường kính một gang với bốn ngón tay và nhờ đó mà hành giả tác niệm cho đến khi Tương tự tướng hoàn toàn hiển lộ.

Sự khác biệt ba ấn tướng của án xứ này, là Sơ khởi ấn tướng tức những hình ảnh khoảng không ban đầu (khung cửa sổ..). Giai đoạn kế sau, Thủ trì tướng cũng như thế, nghĩa là khoảng không ban đầu kích thước bao nhiêu, trở thành Thủ trì tướng thì cũng kích thước ấy. Riêng đối với Tương tự tướng, thì kích thước này không còn giới hạn nữa, bấy giờ sẽ tùy thuận ý muốn của vị hành giả. Điều này chính là tâm định quá khắng khít của giai đoạn Tương tự tướng mà khả năng ở Thủ trì tướng không sao làm điều ấy.

Phần còn lại tương tự phần Địa đại hoàn tịnh.

Phương thức tu chứng các án xứ khác khi đã đắc thiền Vị hành giả chứng ngũ thiền bằng một án xứ nào đó trong Thập toàn tịnh, nếu muốn hai ấn tướng Thủ trì tướng và Tương tự tướng đối với các án xứ hoàn tịnh còn lại. Hành giả không cần phải làm việc chuẩn bị mà trực tiếp tác niệm qua những hình ảnh đơn giản và thông thường nhất, cũng như một hành giả đã từng vun trồng thiện căn trong đời quá khứ.

Thời gian chứng đạt thiền chứng nhanh hay chậm đối với các án xứ Đối với 30 án xứ chỉ tịnh có thể đạt thiền chứng. Trong đó 10 án xứ hoàn tịnh là đạt thiền chứng mau hơn cả vì sự chú mục các hoàn tịnh này, Thủ trì tướng và cận định sẽ dễ dàng sanh khởi.

Điều đó là nhân mà thiền hiển lộ nhanh chóng. Tính riêng án xứ hoàn tịnh thì án xứ màu sắc thì lại nhanh hơn cả, và nhanh nhất thì bậc Đạo Sư phán rằng ấy là sắc trắng, vì tâm hành giả đang khi chú mục án xứ này cũng được khiết hóa và tiêu trừ hôn thụy cái một cách đặc thù hơn bao giờ hết. Những lúc Thủ trì tướng chưa sanh hay đã sanh cũng thế, hành giả tu tập án xứ này vẫn có một khả năng hiểu biết mọi nhân sự như vị đã chứng thắng trí vậy.

 


← 15 16 17 →

Bản nguồn: CHỈ TỊNH MINH GIẢI
SAMĀDHA KAMMAṬṬHĀNA
Người dịch: Sư Pháp Nhiên


Nếu có thấy sơ sót sai lầm xin cảnh báo qua trang nhắn tin. Xin cảm ơn.

© www.tudieu.de